USD
АҚТӨБЕ. 26 маусым. Ақтөбедегі орта мектептердің бірінің есепшісі келіп түскен ақшаны күн сайын өз шотына аударып отырып, оны 200 миллион теңгеге жеткізген. Бұл туралы Caravan.kz дерегіне сүйенген rast.kz хабарлайды.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес қызметі мұндай оқиғалардың республиканың әр аймағынан-ақ кездесіп қалуы ықтимал екенін айтады.
«Білім беру саласына мемлекеттік бюджетті жұмсаудың барлық әлеуметтік баптарының үштен бірі бөлінеді. Сәйкесінше, ең көп жемқорлық фактілері де – осы салада. Соңғы бірнеше жылда жүйеде жемқорлық фактісі бойынша 143 адам сотталды. Мемлекетке келтірілген шығын – 11 миллиард теңге. Бұл соманың жартысы өтелген», – делінген хабарламада.
Ал Ақтөбедегі мектеп есепшісі бір жылдың ішінде өзінің шотына 200 миллион теңге аударған, Алматыда қалалық мектептердің бірінің бухгалтері 193 миллионға жуық ақша ұрлаған.
«Жымқыру фактілері анықталған нысандар бойынша мемлекеттік аудит органдары бұрын тексерулер жүргізген, бірақ әлдеқандай себептермен заң бұзушылықтарды ешкім байқамаған. Кеше ғана Алматы облысының тексеру комиссиясының мемлекеттік аудиторы ұсталды. Ол пара алғанын мойындады және қазір айыпталып жатыр», – деді сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің төрағасы Асхат Жұмағали.
Сарапшылардың айтуынша, сыбайлас жемқорлықты тоқтатуға болады. Өлген адамдардың жалақысын аудару қылмысын барлық мектептерде Face-ID жүйесін орнату арқылы шешу керек дейді. Мектептегі бухгалтерлік есеп жүйелерін Оқу-ағарту министрлігінің базаларымен біріктіру білім беру саласын басқа сыбайлас жемқорлық схемаларынан арылтуға көмектеседі.
«Білім басқармасы бұл бастамаға қарсы шығады. Мен Face-ID жеткізетін нарық қызметкерлерімен сөйлестім. Олар білім басқармасы бұл нарыққа кіруге мүмкіндік бермейтінін айтты. Себебі, білім басқармасының қызметкерлері мектептерде оқытушылар қатарында тұр. Олар уәкілетті орган, олар мектептерді бақылайды, тиісінше, бірде-бір директор оларға ештеңе айта алмайды», – деді «Әділдік жолы» қоғамдық бірлестігінің атқарушы директоры Дидар Смағұлов.
Жоғары аудиторлық палата да бұл жағдайға пессимистік тұрғыдан қарайды. Олардың ойынша, сыбайлас жемқорлық проблемалары министрліктер мен әкімдіктердің жауапкершілігінің болмауынан туындап жатқан сияқты.
«Жалпы сипаттағы трансферттер ретінде берілетін ақша, яғни жергілікті бюджетке түсетін субвенциялардың иесі жоқ және ол жай ғана жергілікті бюджетке айналады. Өңір әкімдігі оларды кез келген мақсатқа жұмсауға құқылы. Тиісінше, жоғары аудиторлық палатаның өкілеттігі жоқ», – деді жоғары аудиторлық палатасының төрағасы Наталья Годунова.
